reklama

Wisława Szymborska - pierwsza dama poezji pochodzi z Kórnika

Katarzyna SklepikZaktualizowano 
Wisława Szymborska odeszła tak jak żyła. Po cichu. Zmarła we śnie 1 lutego 2012 roku. Jan Hubrich
"Za poezję, która z ironiczną precyzją naświetla biologiczną i historyczną rzeczywistość we fragmentach ludzkiego istnienia" - 3 października 1996 roku - Wisława Szymborska otrzymała Literacką Nagrodę Nobla.

Był rok 1923. Hrabia Władysław Zamoyski do swoich kórnickich dóbr sprowadza Wincentego Szymborskiego - zarządcę z Zakopanego, by ten uporządkował jego finanse. Szymborski wraz z żoną Anną Marią Rottermund i sześcioletnią córką Nawoją zamieszkują w Prowencie - folwarku dworskim stanowiącym odrębną jednostkę administracyjną między Kórnikiem a Bninem; położonym na południe od zamku. Tam 2 lipca 1923 roku urodziła się przyszła polska poetka. 2 września na chrzcie otrzymała imiona Maria Wisława Anna.

Nic dwa razy się nie zdarza
i nie zdarzy. Z tej przyczyny
zrodziliśmy się bez wprawy
i pomrzemy bez rutyny
.

Po śmierci hrabiego, w 1924 roku Wincenty Szymborski zabrał rodzinę i przeniósł się do Torunia. Tam mieszkali pięć lat i wyjechali do Krakowa. To z tym miastem całe swoje życie związała Wisława Szymborska. Nie oznacza to jednak, że nasz region porzuciła. Wracała tu często i to nie tylko pamięcią.

- Jej więź z Wielkopolską jest głębsza, niż wynikałoby to z metryki - wspominała na łamach "Głosu Wielkopolskiego" Bogusława Latawiec, przyjaciółka Wisi. - Ona zadecydowała o tym, że kilkanaście miesięcy przed Noblem poetka przyjęła godność honorowego doktoratu Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza.

Dla poznańskiej Alma Mater to niewątpliwy zaszczyt, bowiem Wisława Szymborska na więcej akademickich tytułów nie wyraziła zgody.

"Urodziłam się na ziemi wielkopolskiej, co oczywiście nie jest żadną moją zasługą - ale tutaj pracował mój ojciec i jeszcze do niedawna żyli ludzie, którzy go pamiętali. Tutaj mam wielu bardzo mi drogich przyjaciół (...). Tutaj było moje pierwsze jezioro, las, łąka i chmury. A to zalega w pamięci najgłębiej i chronione jest w niej jak wielka, uszczęśliwiająca tajemnica - tak podczas uroczystości w auli UAM, 15 maja 1995 roku, opowiadała o sobie Wisława Szymborska.

Żaden dzień się nie powtórzy,
nie ma dwóch podobnych nocy,
dwóch tych samych pocałunków,
dwóch jednakich spojrzeń w oczy
.

14 marca 1945 roku, poetka debiutuje na łamach "Dziennika Polskiego". W dodatku "Walka" ukazuje się - po redakcyjnym skrócie - jej wiersz "Szukam słowa". Szymborska pisze, robi ilustracje do książek, kolaże. Jest sekretarzem redakcji dwutygodnika "Świetlica Krakowska", kierownikiem działu poezji w "Życiu Literackim". Współpracuje z "Tygodnikiem Powszechnym". Publikuje też w "Arkuszu" i w "Głosie Wielkopolskim".

To słowo musi być jak wulkan,
niech bije, rwie i strąca,
jak straszliwy gniew Boga,
jak nienawiść wrząca
.

Wiersze Szymborskiej znane i podziwiane są nie tylko w Polsce. Dla świata jest fenomenem i zagadką - skromna, zamknięta, dyskretna i wyciszona potrafi elektryzować czytelników. Jej wiersze bezbłędnie trafiają w gust odbiorcy. Wydała kilkanaście tomików, od pierwszego "Dlatego żyjemy" (1952 r.) przez "Wielką liczbę" (1976 r.) i "Koniec i początek" (1993 r.) aż po "Wystarczy" (2012 r.). Każdy cieszył się uznaniem krytyków i - co najważniejsze - jej czytelników.

Ukoronowaniem talentu poetki była Literacka Nagroda Nobla, którą odebrała 3 października 1996 roku. "W Wisławie Szymborskiej Szwedzka Akademia chce uhonorować przedstawicielkę niezwykłej czystości i siły poetyckiego spojrzenia. Poezji jako odpowiedzi na życie, sposobu na życie, pracy nad słowem jako myślą i wrażliwością" - mówiła w laudacji Birgitt Trotzig, szwedzka pisarka.

* * *
Umrzeć - tego się nie robi kotu.
Bo co ma począć kot
w pustym mieszkaniu
.

Wisława Szymborska odeszła tak jak żyła. Po cichu. Zmarła we śnie 1 lutego 2012 roku. Nam zostały po niej piękne wiersze. Ale co ma zrobić kot?

Muzotok - AniKa Dąbrowska: "(...) z Roxy jesteśmy przyjaciółkami"

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3