Renta dla chorych, niezdolnych do pracy

Milena Kochanowska
Kto może się starać o rentę z ZUS-u? Jakie trzeba złożyć dokumenty? Jak odwoływać się od negatywnej decyzji lekarza orzecznika lub komisji lekarskiej? Na te i inne pytania Czytelników odpowiada Antonina Żelek z I Oddziału ZUS-u w Poznaniu

Kto może się starać o rentę z ZUS-u?
- Prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnia łącznie następujące warunki: jest niezdolny do pracy, ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy, a niezdolność do pracy powstała w określonych ustawą okresach składkowych - w czasie zatrudnienia lub ubezpieczenia, albo nieskładkowych - na przykład w czasie pobierania zasiłku chorobowego lub opiekuńczego, nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów.

Lekarz wysyła mnie na rentę. Mam 48 lat i od 3 lat nie pracuję. Ale pracowałam 27 lat zanim trafiłam na bezrobocie. Czy żeby otrzymać rentę przerwa między zakończeniem pracy a powstaniem niezdolności nie może być większa niż 18 miesięcy?
- Możliwe jest przyznanie renty nawet wówczas, gdy niezdolność do pracy powstała w okresie późniejszym niż 18 miesięcy od ustania okresów wskazanych w ustawie. Z przepisu tego mogą skorzystać jednak tylko te osoby, które poza udowodnieniem co najmniej 20-letniego - w przypadku kobiety i 25-letniego - w przypadku mężczyzny, okresu składkowego i nieskładkowego zostały uznane za całkowicie niezdolne do pracy.

Słyszałam, że jeżeli do osiągnięcia wieku emerytalnego brakuje mniej niż 5 lat, to lekarz orzeka niezdolność do tego dnia. Czy to prawda?
- Tylko częściowo. Niezdolność do pracy orzeka się do dnia osiągnięcia wieku emerytalnego, gdy osoba zainteresowana spełnia łącznie trzy warunki: lekarz orzecznik lub komisja lekarska stwierdzą dalszą niezdolność do pracy, osoba jest uprawniona do renty z tytułu niezdolności do pracy przez co najmniej 5 lat poprzedzających dzień badania lekarskiego oraz do osiągnięcia wieku emerytalnego brakuje jej mniej niż 5 lat.

Jeśli lekarz skieruje mnie na rentę, jakie dokumenty będę musiała złożyć w ZUS-ie?
- Starając się o tę rentę trzeba złożyć w ZUS-ie wniosek na druku ZUS Rp-1. Do wniosku dołączamy: kwestionariusz dotyczący okresów składkowych i nieskładkowych - druk ZUS Rp-6, dokumenty na potwierdzenie okresów składkowych i nieskładkowych, zaświadczenie pracodawcy o wysokości osiąganego wynagrodzenia - druk ZUS Rp-7 lub legitymację ubezpieczeniową, zawierającą wpisy dotyczące zarobków, zaświadczenie o stanie zdrowia wydane przez lekarza prowadzącego leczenie, inną dokumentację medyczną, która może mieć znaczenie dla wydania orzeczenia, ankietę wypełnioną przez pracodawcę.

Jak mogę się odwołać, gdyby lekarz nie przedłużył mi renty?
- Osobie zainteresowanej przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu do komisji lekarskiej w ciągu 14 dni od doręczenia orzeczenia. W przypadku, gdy komisja negatywnie rozpatrzyła sprzeciw, mamy jeszcze prawo odwołać się do Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w ciągu 30 dni od otrzymania decyzji. Wniesienie sprzeciwu do komisji lekarskiej lub odwołanie do sądu, składa się za pośrednictwem ZUS-u.

Jestem na rencie. Wkrótce zamierzam otworzyć firmę. Czy będę musiał płacić składki?
- Zgodnie z przepisami, osoba uprawniona do renty i jednocześnie prowadząca działalność gospodarczą podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu z tytułu tej działalności do czasu ustalenia prawa do emerytury. Może też dobrowolnie płacić na ubezpieczenie chorobowe. Obowiązkowo płaci zaś składkę na ubezpieczenie zdrowotne.

Mam przyznaną rentę i jednocześnie prowadzę działalność gospodarczą. Czy muszę zawiadomić ZUS o osiąganych dochodach? Jakie obowiązują mnie limity?
- Kwota przychodów z tytułu prowadzenia działalności nie podlega żadnym limitom. Emeryt lub rencista musi jednak zawiadomić ZUS o rozpoczęciu lub zaprzestaniu osiągania przychodu.

Jesienią kończy mi się okres pobierania renty. Gdzie i jaki wniosek muszę złożyć?

- Wniosek o ponowne ustalenie prawa do renty składa się we właściwym ZUS-ie, na druku ZUS Rp-1a. Dołączamy do niego zaświadczenie o stanie zdrowia wystawione przez lekarza prowadzącego, na druku ZUS N-9.

Mam 29 lat i staram się o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Jaki okres składkowy i nieskładkowy powinnam udowodnić?
- Okres składkowy i nieskładkowy wymagany do przyznania renty uzależniony jest od wieku osoby, w jakim powstała niezdolność do pracy. Okres ten wynosi: rok - jeżeli niezdolność do pracy powstała przed ukończeniem 20 lat, 2 lata - gdy niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 20 do 22 lat, 3 lata - jeśli niezdolność do pracy powstała w wieku 22 do 25 lat, 4 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku 25 do 30 lat i 5 lat - gdy niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 30 lat.

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie